12 Kasım 2014 Çarşamba

Ne istediğini bilmek pek mühim!

Proje danışmanlığı yapıyorum.
Bu işi 2008 yılından beri yapıyorum.
Farklı kurumlarda görev yaptım, freelance çalıştım, bağımsız danışmanlık yaptım.
Hal böyle olunca da bir çok sektörden kişi ile tanışma - çalışma imkanım oldu.

En çok karşılaştığım soruların başında şu geliyor: Biz ne yapabiliriz?
İster sivil toplum kuruluşu olsun, ister özel işletme, kurum olarak neler yapabileceğini bilmiyorsa bu noktada büyük bir sorun var demektir. Kendine hedef belirlememiş, strateji oluşturmamış olduğu için kapasitesinin farkında olmayan bir kurum yenilikçi - rekabetçi olabilir mi?

Program kapsamında ne tür faaliyetler gerçekleştirilebileceğine karar verdikten hemen sonra (istisnasız bütün kurumlarda) karşılaştığım soru ise artık hiç şaşırtmıyor: Bu projenin bize ne faydası olacak?
Bu cümlede 'fayda' kelimesi tamamen 'maddi kazanç' anlamında kullanılıyor. Aksi mümkün değil zira bu meşhur soru sorulana kadar ben çoktan projenin hem kuruma, hem de hedef kitlelere sağlayacağı faydaları açıklamış oluyorum.
Kar amacı gütmeyen kurumlardan tutun da, maddi durumu iyinin üzerinde olan işletmelere kadar, bu soru her defasında soruluyorsa, büyük harflerle, hatta altı çizili, mümkünse neon ışıklarla bezeli şekilde belirtilmesi gereken bir şey var: HER ŞEY PARA DEĞİL!

Özellikle yatırım projelerinde sıklıkla karşılaştığım bir durum ise, yatırımcının ne yapmak istediğini bilmeyişi.
Örneğin, Tarım ve Kırsal Kalkınmanın Desteklenmesi Kurumu (TKDK) tarafından her sene çağrı yayınlanıyor, 3 ana başlığın altında süt ürünlerinin işlenmesi-pazarlanmasından tutun da, kırsal turizm kapsamında konaklama tesisleri yapılmasına kadar çeşitli alanlarda yatırım tutarının en fazla %50'sine kadar hibe desteği sağlanıyor.
Bu alanda karşılaştığım soru, ilk baştaki soruya bir hayli benziyor: Bizim 100 dönüm arazimiz var, neye yatırım yapalım?

Açıkçası, ben TKDK kapsamında yatırım yapacak olsam, ilk önce kırsal turizm programına başvuruda bulunur, en fazla 25 oda kapasiteli, bungalowlardan oluşan, spor alanları bulunan ve yaz-kış etkinlik düzenlemeye müsait salonları bulunan bir otel yaparım.
Peki ya siz turizm ile uğraşmak istemiyorsanız ne olacak? Siz belki de pastırma-sucuk üretmek istiyorsunuz, entegre tesis kurmanız gerekiyor bunun için ya da hep balıkçılık ile uğraşmak istediniz ve kültür balıkçılığının desteklenmesi tam size göre bir kaynak...

Kurumların kendi başına karar verme becerileri yoktur, kurumları yöneten kişilerin, kurumlarda görev yapan kişilerin hedef belirleyerek, önceliklerini doğru tanımlayarak, kişisel ve kurumsal gelişimlerini sağlayacak kararlar almaları gerekir.
Karar aldıktan sonra da rafa koymak değil, harekete geçmek gerekir.
Girişimcilere ve girişmek isteyenlere naçizane bir tavsiye: Ne istediğinizi bilin, karar verdiğiniz zaman ise ertelemekten vazgeçin ;)